W czerwcu, w Starostwie Powiatowym w Wolsztynie, odbyła się debata ,,Czyńcie sobie ziemię poddaną – ale jak dalece? Kościół a ekologia”. Przewodniczący oddziału Okręgowego Civitas Christiana pan Włodzimierz Chrzanowski, prowadzący spotkanie, przypomniał o głównych problemach ekologicznych i poszukiwaniach rozwiązań. Nawiązał do obchodzonego 5 czerwca Światowego Dnia Ochrony Środowiska.
Podkreślił, że jako ,,organizacja katolików świeckich” przypominamy ten dzień właśnie tą debatą zatytułowaną: ,,Kościół a ekologia” w kontekście wskazania Stwórcy Ziemi, aby czynić sobie ją poddaną, zgodnie z zapisem w Księdze Rodzaju, z równoczesną próbą odpowiedzi, jak to ,,poddaństwo rozumieć i jak je realizować”. Zwrócił uwagę, że ,,Kościół Katolicki jako instytucja nie ma problemu z ekologią. Jednak refleksji nad środowiskiem nie zaczął rozwijać – jakby niektórzy może sądzili – papież Franciszek, autor słynnej ,,zielonej” encykliki ,,Laudato si” (Pochwalony bądź) z 2015 roku, i adhortacji ,,Querida Amazonia” (Umiłowana Amazonia). Już bowiem Jan Paweł II wzywał do ,,ekologicznego nawrócenia” i cierpliwie tłumaczył, co znaczą słowa Pisma Świętego o ,, czynieniu sobie Ziemi poddaną”. Chociaż – trzeba to jasno powiedzieć – brakowało u nas solidnej recepcji Jego społecznego nauczania, bo oczekiwaliśmy od Jana Pawła II innych treści niż ekologia. Podjął się tego następca Jana Pawła II – papież Benedykt XVI ,nazywany ,,Green Pope” – ,,zielonym papieżem”, m. in. w swoich mocnych orędziach na Światowy Dzień Pokoju. I tak, jak na Zachodzie szybko dostrzeżono to wyraźne przesłanie Benedykta, to u nas w Polsce znowu nie chciano słuchać o ekologii po katolicku, a nauczanie Benedykta w tym zakresie traktowano dość wybiórczo”.
Ojciec dr Józef Wcisło OMI przedstawił ,,Biblijno – teologiczne podstawy panowania człowieka nad światem stworzonym”. Jak zaznaczył O. Wcisło podstawowymi źródłami w opracowaniu referatu było Pismo Święte i Katechizm Kościoła Katolickiego. Swoje wystąpienie podzielił na cztery części: Bóg stworzył świat. Bóg stworzył człowieka. ,,Panowanie człowieka nad światem”. Uczestnictwo w dziele Stwórcy.
Ojciec Wcisło przytoczył słowa rozpoczynające Pismo Święte: ,,Na początku Bóg stworzył niebo i ziemie”. ,,Stworzenie świata i człowieka jest podstawą „wszystkich zbawczych zamysłów Bożych”, „początkiem historii zbawienia”, osiągającej punkt kulminacyjny w Chrystusie. I odwrotnie, misterium – tajemnica Chrystusa jest decydującym światłem oświecającym tajemnicę stworzenia; ono objawia cel, dla którego „na początku Bóg stworzył niebo i ziemię” (Rdz 1,1). Od początku Bóg miał na względzie chwałę nowego stworzenia w Chrystusie (…).
Prawda o stworzeniu ma pierwszorzędne znaczenie. Odnosi się do samych podstaw życia ludzkiego i chrześcijańskiego, ponieważ precyzuje odpowiedź wiary chrześcijańskiej na podstawowe pytanie, jakie stawiali sobie ludzie wszystkich czasów ,,Skąd pochodzimy?”, ,,Dokąd idziemy?”, ,,Jaki jest nasz początek”, ,,Jaki jest nasz cel?” ,,Skąd pochodzi i dokąd zmierza wszystko, co istnieje?”. Co będzie ze światem, człowiekiem, środowiskiem naturalnym, które nas otacza? (…).
Dwa pytania: pytanie o początek i pytanie o kres. Obydwa decydują o sensie i ukierunkowaniu naszego życia i naszego działania. Bóg stwarza świat uporządkowany i dobry.
Ojciec Wcisło zaznaczył, że Bóg kocha wszystkie swoje stworzenia, troszczy się o wszystkie, nawet o wróble.
Niemniej Jezus mówi: ,,Jesteście ważniejsi niż wiele wróbli” (Łk 12,7), a także: ,,O
ileż ważniejszy jest człowiek niż owca!; (Mt 12,12). W części ,,Panowanie człowieka nad światem” odwołał się do opisów w Księdze Rodzaju ,,Władanie światem, które Bóg od początku powierzył człowiekowi urzeczywistniało się przede wszystkim w samym człowieku jako panowanie nad sobą. Człowiek był nieskazitelny i uporządkowany w swoim bycie, ponieważ był
wolny od potrójnej pożądliwości, która poddaje go przyjemnościom zmysłowym,
pożądaniu dóbr ziemskich i afirmacji siebie wbrew nakazom rozumu.
Ojciec dr Wcisło tymi słowami zakończył wystąpienie: ,,Błogosławieni cisi, albowiem oni ziemię posiądą” (Mt 5,5). A zatem perspektywa wzięcia ziemi w posiadanie nie utraciła w czasach Nowego
Przymierza swojej aktualności. Ale od czasów Chrystusa Pana wiemy już z całą pewnością, że ziemię posiądziemy nie poprzez arogancję wobec praw natury i niesprawiedliwość wobec bliźnich, nie poprzez dzikie współzawodnictwo, chciwość i marnotrawstwo. Ziemię posiądą cisi. Ci, którzy starają się uszanować rzeczywistość w całym bogactwie świata stworzonego. Może właśnie dlatego Pan Jezus nie powiedział: ,,Głoście Ewangelię wszystkim ludziom!”, ale powiedział: ,,Głoście Ewangelię wszelkiemu stworzeniu!” (Mk 16,15). Przewodniczący Zarządu Oddziału Okręgowego w Poznaniu pan Karol Irmler wygłosił referat pt.,,Ekologiczne dylematy w nauczaniu społecznym Kościoła”.
Nawiązał do głównego przesłania, jakie wynika z encykliki papieża Franciszka ,,Laudato si”, mi Signore”. – Pochwalony bądź Panie mój.
Papież podkreśla ważność ekologii integralnej. Nie ma dwóch odrębnych kryzysów jeden środowiskowy, a drugi społeczny, ale istnieje jeden złożony kryzys społeczno-ekologiczny. Musimy zdobyć się na mówienie o integralności ludzkiego życia, konieczności popierania i łączenia wszystkich wielkich wartości.
Ekologia integralna, jak podkreślił pan Karol Irlmer, obejmuje całego człowieka i świat przyrody od życia poczętego oraz przez całe jego otoczenie przyrodnicze społeczne, gospodarcze, a nawet polityczne.
W dyskusji poruszono wiele problemów dotyczących dbania o środowisko. Podkreślali to wszyscy zajmujący się jego ochroną. Zastanawiano się czym jest ekologia, a czym tzw. ekologizm. Według Katolickiej Nauki Społecznej ekologia jest dobrem wspólnym i broni godności człowieka. Ekologizm to ideologia, która podważa konserwatywny ład, przejawia się jako nowa forma totalitarytzmu.
Pan Krzysztof Piasek stwierdził, że trzeba dbać o edukację nie tylko młodego człowieka, ale przede wszystkim także dorosłych, którzy opłacają wywóz odpadów. W 2022 roku w Wolsztynie na jednego mieszkańca przypadało 315 kg odpadów zmieszanych i 145 kg wyselekcjonowanych. Zwrócił uwagę na opakowania, które nie zawsze są łatwe do utylizacji. Producenci wymyślają różne, skomplikowane opakowania nie zawsze myśląc o ich przetwarzaniu.
Pan Sławomir Jureczka katecheta w Zespole Szkół Zawodowych w Wolsztynie, zwrócił uwagę, by odrzucić określenie ,,grzechu ekologicznego”. Według niego, jest to grzech pychy. Człowiek uważa, że jest ważniejszy niż środowisko naturalne. Zachęcał o dbania o nie.
Zwracano uwagę na przejaw terroryzmu ekologicznego. Na to, że ekologia łączy się z pieniędzmi. Przypomniałam, że ,,Głos Wolsztyński” od pierwszego numeru czyli 21 marca 1990 roku sygnalizowal konieczność dbania o środowisko. Ukazywały się artykuły ,,SOS dla środowiska pana Zbigniewa Skowrońskiego. Ujawnialiśmy dzikie wysypiska w lasach, publikując ich zdjęcia.
W debacie uczestniczył starosta Jacek Skrobisz, uczniowie liceum i technikum wraz ze swoimi nauczycielami, katecheci, nauczyciele przedmiotów przyrodniczych reprezentujący szkoły z terenu powiatu wolsztyńskiego, klerycy z Wyższego Seminarium Duchownego w Obrze, a także osoby zainteresowane problematyką ekologii.
Anna Domagalska
