27 grudnia o godzinie 16.40 w stolicy Wielkopolski – Poznaniu rozległy się syreny, a w kościołach rozdzwoniły się dzwony. Tak rozpoczęły się centralne obchody 106. rocznicy wybuchu Powstania Wielkopolskiego.
27 grudnia to najważniejsza data w wielkopolskim kalendarzu, każdego roku – podkreślił Marek Woźniak, Marszałek Województwa Wielkopolskiego oraz organizator uroczystości.
Tradycyjne uroczystości przed pomnikiem Powstańców Wielkopolskich w Poznaniu rozpoczęło wejście wojskowych kompanii honorowych z poznańskiego Centrum Szkolenia Wojsk Lądowych oraz Orkiestry Reprezentacyjnej Sił Powietrznych. Wszyscy zgromadzeni odśpiewali hymn narodowy.
– Centralne uroczystości tu, przed pomnikiem Powstańców Wielkopolskich 1918-1919, są niewielką częścią corocznych obchodów, które odbywają się w całym regionie do 16 lutego. Świętujemy nie tylko przy pomnikach i na cmentarzach, ale także podczas koncertów, marszy, biegów, gier terenowych, rekonstrukcji historycznych i wielu innych przedsięwzięć. Wszystkie są dobrą formą wyrażania dumy i radości ze zwycięstwa, o ile nie są skierowane przeciw komuś lub czemuś. Pamięć o Powstaniu buduje naszą regionalną tożsamość i chcemy, aby była wolna od bieżących politycznych napięć, co tu, przed pomnikiem Powstańców, prawie zawsze się udawało. Mamy nadzieję, że tak pozostanie – mówił Marszałek Marek Woźniak.
Marszałek dodał, że Samorząd Województwa Wielkopolskiego wraz z Towarzystwem Pamięci Powstania Wielkopolskiego robią wszystko, aby pamięć powstania obejmowała coraz szersze kręgi Polaków.
– Z wdzięcznością przyjęliśmy pozytywną odpowiedź Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej i Parlamentu na prośbę o ustanowienie Narodowego Dnia Zwycięskiego Powstania Wielkopolskiego. To dobra legitymacja do dalszych działań. Naszą odpowiedzią na tę szansę jest budowa, przy wsparciu finansowym rządu, nowego Muzeum Powstania Wielkopolskiego 1918 – 1919, które zamierzamy otworzyć w 2027 roku – powiedział Marek Woźniak.
– Zwycięskie Powstanie Wielkopolskie daje nam siłę do patrzenia w przyszłość, daje nam nadzieję na to, że jesteśmy narodem, który pamięta i wie, że praca to walka, który pamięta i wie, czasem może zbyt rzadko, że współpraca bardziej się Polsce opłaca, że jedno stronnictwo, któremu na imię Polska jest w stanie wszystko przemóc i wszystko zwyciężyć – wskazał Szymon Hołownia, Marszałek Sejmu RP.
Władysław Kosiniak-Kamysz, Wicepremier i Minister Obrony Narodowej zaznaczył, że pamięć o Powstaniu nie może być tylko symboliczna. – Powinna być autentyczna i realna w naszych działaniach – powiedział. Wicepremier zapowiedział także, że jedna z ważnych wojskowych jednostek niedługo otrzyma imię Zwycięskiego Powstania Wielkopolskiego. – Musimy uczynić więcej, by świadomość patriotyzmu zwycięskiego była powszechna w całym kraju – stwierdził.
Podczas uroczystości list od Andrzeja Dudy, Prezydenta RP odczytał Andrzej Dera, Sekretarz Stanu w Kancelarii Prezydenta RP.
„Jestem przekonany, że pamięć o tym wspaniałym triumfie polskiego oręża i duch wolności, będzie inspirować obecne i przyszłe pokolenia obywateli naszego państwa. Niech celebracja kolejnych rocznic wybuchu Powstania Wielkopolskiego jednoczy nas, Polaków, w służbie niepodległej ojczyźnie” – czytamy w liście.
Głos zabrał również Zdzisław Kościański, reprezentujący Towarzystwo Pamięci Powstania Wielkopolskiego 1919/1919, współorganizatora obchodów, który podziękował wszystkim samorządom za upowszechnianie powstańczych tradycji.
Przy pomniku odczytano apel pamięci, a kompania honorowa oddała salwę honorową z okazji Narodowego Dnia Zwycięskiego Powstania Wielkopolskiego. Następnie przedstawiciele władz, korpusu dyplomatycznego, wojska, służb, uczelni, urzędów czy kombatantów złożyły wiązanki kwiatów. Przedstawiciele różnych środowisk złożyli przy pomniku wieńce. Marszałek Marek Woźniak w piątek przed południem złożył jeszcze kwiaty na mogiłach gen. Dowbora-Muśnickiego (Lusowo), gen. Stanisława Taczaka i płk. Wincentego Wierzejewskiego na Cmentarzu Zasłużonych Wielkopolan w Poznaniu oraz przy tablicach Franciszka Ratajczaka, Dowódców Powstania Wielkopolskiego, Ignacego Jana Paderewskiego, 15. Pułku Ułanów Poznańskich, Marynarzy Powstańców Wielkopolskich. Odbyła się też msza święta w intencji Powstańców Wielkopolskich w poznańskiej Farze.
Marszałek pojawił się również przed Odwachem, siedzibą Muzeum Powstania Wielkopolskiego 1918-1919, gdzie mieszkańcy mogli skosztować tortu w związku z obchodami 150. rocznicy urodzin gen. Stanisława Taczaka.
28 grudnia zaplanowano uroczystości w Warszawie, które rozpoczną się Mszą świętą (godz. 12:00, kościół oo. Dominikanów), a następnie odbędą się główne obchody przy Grobie Nieznanego Żołnierza, gdzie zostanie odczytany wojskowy apel pamięci i złożone kwiaty na cześć Powstańców Wielkopolskich (godz. 13:30). Zaplanowano także ceremonię złożenia kwiatów przy pomniku Powstańców Wielkopolskich i Śląskich na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach (godz. 15:00).
UM
