27 grudnia dla nas Wielkopolan jest i powinien być wielkim świętem. W dniu 23 listopada 2021 roku Prezydent RP Andrzej Duda podpisał w historycznym miejscu w hotelu Bazar w Poznaniu Ustawę przyjętą , przez aklamację, przez obie izby parlamentu , zgodnie z którą 27 grudnia to Narodowy Dzień Zwycięskiego Powstania Wielkopolskiego. Sprawą wszystkich Polaków, wręcz narodowym i patriotycznym obowiązkiem jest pamięć o naszych bohaterach, która winna być przekazywana z pokolenia na pokolenie. Ten zwycięski zryw Polaków przeciw Niemcom w dniu 27 grudnia 1918 roku, w Poznaniu, to ważna data nie tylko dla Wielkopolski . Powstanie Wielkopolskie ,które trwało 52 dni, było największym zwycięskim powstaniem pod zaborami. Wielkopolska stała się wówczas fundamentem, na którym nasza Ojczyzna po latach zaborów zaczęła się odradzać. Ustanowione Narodowe Święto Państwowe powinno wszystkim Polakom przypominać o tym wielkim niezwykle ważnym wydarzeniu, o którym do tej pory historia zapominała. Z dumą wspominamy naszych dziadów i ojców dla których wolność i niepodległość były sprawą najważniejszą i wywalczyli tę wolność własnymi rękoma. Ziemia Przemęcka po II rozbiorze polski w1793 r. weszła w skład państwa pruskiego . Mieszkańcy nie mogli się pogodzić ze zniemczaniem i germanizowaniem. Zaborca był zbyt silny, aby można było pokonać go drogą zbrojną. Została walka pokojowa poprzez zakładanie polskich organizacji gospodarczych i różnych towarzystw kulturalnych. Wybuch Powstania 27 grudnia w Poznaniu był zwiastunem oczekiwanej wolności. W Święto Trzech Króli po sumie na wezwanie ks. Stanisława Kuliszaka, na przemęckim rynku zebrało się ponad 500 ochotników. Utworzono z nich oddział powstańczy liczący ok. 120 osób, który otrzymał nazwę Kompanii Przemęckiej. 24 grudnia w wigilię Bożego Narodzenia powrócił z wojska niemieckiego do rodziny w Przedmieściu Walenty Jęsiek. Zmęczony marszami trudami, nie usłyszał w pierwszej chwili hasła Powstańców. Wówczas matka mu powiedziała: co ty myślisz, że ja ciebie trzymać będę w domu, kiedy inni walczą za Ojczyznę? Syn usłuchał matki i 7 stycznia poszedł w bój. Miał 23 lata. Jako chłopiec uczęszczał do Katolickiej Szkoły Powszechnej w Przedmieściu. Na podstawie zachowanego świadectwa z II klasy można zobaczyć , że był dobrym uczniem.
11 stycznia 1919 roku cały oddział pod dowództwem ppor. Wróblewskiego wyruszył z Włoszakowic w kierunku Zbarzewa, obsadzając skraj lasu naprzeciwko wsi. Potem wysłano 6-osobowy patrol zwiadowczy, który w silnej mgle zabłądził, trafiając wprost na grupę niemieckich żołnierzy. Polegli wówczas Walenty Jęsiek z Przedmieścia, Stanisław Kuczmierowicz z Czempinia. Pozostała czwórka patrolu, ranna, została wzięta do niewoli . Wracający spod Zbarzewa oddział ppor. Wróblewskiego znalazł w lesie zwłoki kolegów. Widok był okrutny, przerażający. Ciała bez wierzchniej odzieży były zmasakrowane, głowy porozbijane łopatami. Żołnierze Grenzschutzu nie oszczędzili też zwłok Walentego Jęśka. Rodzina z trudem je rozpoznała. W czasie pogrzebu 15 stycznia, który przerodził się wielką patriotyczną demonstrację przy kościele św. Andrzeja ks. St. Kuliszak jako duchowy przywódca powstańców, przypomniał zgromadzonym nad grobem krótką biografię zmarłego. Starał się pocieszyć matkę po stracie ukochanego syna , ona przerwała mu, mówiąc : „dumna jestem, że mogłam oddać Ojczyźnie to, co miałam najdroższego”. Każda polska rodzina była dumna, gdy miała kogoś bliskiego w Powstaniu.
6 stycznia 2004 roku w szczególny sposób upamiętniono Powstańców, szkołom Gimnazjum i Szkole Podstawowej nadano imię Powstańców Wielkopolskich. Antoni Fornalski ówczesny dyrektor przygotował na to wydarzenie nie tylko uczniów ale całe społeczeństwo. Na tę okoliczność opracował monografię „Mieszkańcy Ziemi Przemęckiej w walce o polskość” i zadedykował ja swoim uczniom. „Niech nasi Powstańcy Wielkopolscy będą wzorem i drogowskazem postępowania dla swoich wnuków, prawnuków i ich rówieśników oraz następnych pokoleń, jak należy kochać Ojczyznę i walczyć o jej niepodległość. Niech na trwałe się zakorzenią w sercach i umysłach młodych ludzi takie wartości, jak szacunek dla ojca, matki, osób starszych i przełożonych, przywiązanie do ziemi rodzinnej (ojcowizny),domu rodzinnego, Kościoła i umiejętność dobrego gospodarowania oraz dumy osobistej z bycia Wielkopolaninem”. „Po latach zapomnienia staraniem A. Fornalskiego odnaleziono grób Walentego Jęśka i Andrzeja Sturmera(drugi poległy)i postawiono dwa nagrobki przy wsparciu Urzędu Marszałkowskiego i wójt Doroty Gorzelniak, A. Fornalski odnalazł również dalszą rodzinę W. Jęśka. W 2016 roku listownie skontaktował się Sylwester Józefowski, który z żoną i synem był obecny podczas znakowania medalami pamiątkowymi mogił powstańczych. To była piękna i podniosła uroczystość. Prezes Koła TPPW w Przemęcie A. Fornalski i wójt Dorota Gorzelniak, jako organizatorzy tego wydarzenia, przyczynili się do przypomnienia historii Ziemi Przemęckiej, podkreślenia wartości najważniejszych dla każdego z nas i dumy ze swoich przodków. Ta wyjątkowa uroczystość rozniosła się szerokim echem w okolicy. Tu na tej ziemi żyli i mieszkali bohaterowie. Dzięki publikacjom Antoniego Fornalskiego i dążeniu do utrwalania prawdy historycznej trwać będzie pamięć. „Historia jest nauczycielką życia, powinniśmy być dumni z naszych przodków. Uważam, że z chwilą nadania imienia naszej szkole, ściana pamięci patrona powinna być naszym sacrum” – powiedział A. Fornalski”. Dziękuję panu Antoniemu Fornalskiemu za udostępnienie publikacji.
Alina Napieralska
